Kiezen tussen een gasveer en een actuator

Kiezen tussen een gasveer en een actuator

Kiezen tussen een gasveer en een actuator

Eerst een overzicht van de voor- en nadelen gasveren en actuatoren

Iedere situatie kent zijn/haar eigen cruciale kenmerken, waardoor de keuze voor een gasveer of actuator beïnvloed wordt. In de onderstaande tabel staan de belangrijkste voor- en nadelen van gasveren en actuatoren overzichtelijk samengevat. Als u behoefte heeft aan advies op maat kunt u vrijblijvend contact opnemen met onze specialisten. 

Voordelen gasveren Voordelen actuatoren
Grotere diversiteit in uitvoeringen en afmetingen Geen manuele kracht nodig voor hoogte- en/of positieverstelling
Hoger krachtbereik (tot 12.000N) Geen sprake van progressiviteit
De cyclustijd kent geen maximum Configuratie van actuatoren is flexibeler
Gasveren gaan langer mee en zijn daarom duurzamer  Synchrone bewegingen zijn mogelijk
Voor het gebruik van gasveren is geen externe stroomvoorziening nodig Flexibele positiebepaling
Gasveren kennen een breder aanbod aan montagemogelijkheden Verschillende snelheidsinstellingen
Een openingshoek groter dan 90° Actuator duwt en trekt met dezelfde kracht
Gasveren maken geen geluid Kan op afstand bediend worden
Gasveren zijn relatief goedkoper 

Het is een vraag die voor veel ingenieurs in ontwerpprocessen opkomt: heb ik een actuator nodig of een gasveer? Hoe werken beide oplossingen eigenlijk en wat zijn de voor- en nadelen? BIBUS biedt veel kennis en mogelijkheden op het gebied van hoogte- en/of positieverstelling en helpt u graag bij het selecteren van de juiste keuze. Daarom worden in dit artikel de voor- en nadelen van gasveren en actuatoren toegelicht.

De werking van gasveren en actuatoren

Het voornaamste verschil tussen beide oplossingen voor hoogte- en/of positieverstelling zit hem in de werking. In een gasveer wordt de zuigerstand door de druk in de cilinder, die ontstaat door stikstof, uitgeschoven. Op deze pagina wordt de techniek achter gasveren uitgebreider beschreven. In tegenstelling tot de aandrijving bij gasveren, is de aandrijving van actuatoren volledig elektronisch. Actuatoren worden namelijk in beweging gebracht door de laagspanings-DC-motoren.

Een overeenkomst tussen actuatoren en gasveren is de lineaire trek- of duw bewegingen die gemaakt worden. BIBUS levert beide mogelijkheden van de Duitse producent Bansbach. Deze gerenommeerde onderneming levert al ruim 40 jaar gasveren en andere mogelijkheden voor hoogte- en/of positieverstelling. Zowel de actuatoren als de gasveren worden klantspecifiek gerealiseerd, waardoor de kwaliteit en het maatwerk gegarandeerd is. De levertijden, garantievoorwaarden en technische ondersteuning zijn bij de gasveren en actuatoren hetzelfde.

De technische aspecten verschillen echter sterk. In onderstaande opsomming worden de belangrijkste verschillen tussen actuatoren en gasveren beschreven. 

Voordelen van gasveren

Gasveren hebben unieke voordelen ten opzichte van actuatoren. Één van de belangrijkste voordelen is de grote diversiteit in uitvoeringen en afmetingen van gasveren. Anders dan bij actuatoren, waar ‘slechts’ drie verschillende groottes mogelijk zijn, variëren gasveren van een cilinderdiameter van 8 tot wel 70 mm. Daarnaast worden gasveren geproduceerd in een veelvoud aan materialen dan actuatoren. Een andere manier waaruit de diversiteit van gasveren blijkt, is de verschillende uitvoeringen die beschikbaar zijn. Voorbeelden hiervan zijn gasveren met intern kliksysteem, gasveren met dynamische demping, Easystop gasveren, gastrekveren, blokkeerbare gasveren en gasdrukveren.

Gasveren

Ook bij de montage van gasveren is een uitgebreider assortiment bevestigingsdelen mogelijk dan bij actuatoren. Door het ruime assortiment bij de gasveren kunnen deze op meer diverse manieren gebruikt en geplaatst worden dan bij actuatoren. 

Een bijkomend voordeel van gasveren is het grote kracht bereik. Gasveren kunnen ingezet worden vanaf 7N tot wel 12.000N, voor actuatoren is de bovengrens 10.000N.

Omdat zowel gasveren als actuatoren klantspecifiek geproduceerd worden, is het niet mogelijk om over een vaste prijs te spreken. Er zijn talloze factoren die de prijs beïnvloeden, zoals de slag, het type cilinder en het materiaal waarvan de actuator of gasveer gemaakt wordt. Wel kan gesteld worden dat gasveren relatief voordeliger zijn in de aanschaf dan actuatoren.

Naast de aanschafprijs kan de duurzaamheid van producten ook doorslaggevend zijn in het beslissingsproces. Het gemiddelde aantal maximum slagen dat een gasveer kan maken ligt substantieel hoger (circa 100.000) dan bij actuatoren (circa 10.000). Hier zijn gasveren niet alleen duurzamer voor het milieu, maar ook financieel gezien, omdat ze minder vaak vervangen hoeven te worden.

Actuatoren hebben een externe stroomvoorziening nodig om te kunnen functioneren. Voor gasveren is dit niet het geval. Gasveren zijn zelfvoorzienend in energie, waardoor ze vaak in toepassingen worden gebruikt waar geen energietoevoer mogelijk is. Een goed voorbeeld hiervan is de achterklep van auto’s, welke ook werkt als de accu van de auto leeg is.

De gasveren in de achterklep van auto’s wijzen ons op een ander voordeel van deze oplossing, namelijk de ‘geruisloosheid’ waarmee objecten in hoogte en/of positie versteld kunnen worden, dit in tegenstelling tot actuatoren.

Voor de configuratie van gasveren is geen elektrotechnische kennis vereist, zoals dat bij actuatoren wel nodig is. Hierdoor is de installatie van gasveren toegankelijker.

Actuatoren kunnen bevestigd worden met behulp van een oog, gaffel of sferische lager. Bij gasveren zijn er mogelijkheden, deze kunnen namelijk bevestigd worden met een oog, schroefdraad, gaffels, scharnierkoppen en kogelgewrichten.

Actuatoren functioneren tot een openingshoek van circa 85° indien dit groter is dan zal het luik beginnen te schudden in neerwaartse beweging. Gasveren kunnen op een openingshoek groter dan 90° gepositioneerd worden.

Het laatste voordeel van gasveren ten opzichte van actuatoren is het feit dat er geen maximale cyclustijd is . Voor actuatoren gaat dit niet op, hier is de cyclustijd maximaal 10%, wat betekent dat na 2 minuten bedienen, de actuator 18 minuten rust vereist.

De meest gestelde vragen met betrekking tot gasveren worden in het gasveren faq overzicht beantwoord. Via onderstaande knoppen kunt u direct zelf de juiste gasveer berekenen.

Voordelen van actuatoren

Ook de actuator bezit unieke kenmerken waardoor deze in veel gevallen boven een gasveer verkozen wordt. Het meest doorslaggevende voordeel is het feit dat actuatoren geen manuele kracht nodig hebben om een object in hoogte te verstellen. Actuatoren kunnen geleverd worden met een kabel van maximaal 9 meter en/of kunnen met een diversiteit aan bedieningen geactiveerd worden (een schakelaar, afstandsbediening, etc.). Gasveren moeten daarentegen handmatig bediend worden.

Elektrische lineaire actuators

Een bijkomend nadeel van de manuele bediening voor gasveren is het feit dat de beweging die gemaakt moet worden om de zuigerstang terug in de cilinder te krijgen meer kracht kost dan de duwende beweging (progressiviteit). Tevens moet deze beweging manueel gemaakt worden. Voor actuatoren gaat dit niet op, zowel de duwende als trekkende bewegingen worden volledig automatisch en met gelijke kracht gemaakt.

Het berekenen van de juiste actuator is aanzienlijk eenvoudiger dan het berekenen van gasveren. De berekeningen van gasveren moeten namelijk nauwkeuriger uitgevoerd worden dan voor actuatoren, dit vanwege onder andere de uit te oefenen manuele kracht.

Niet alleen het berekenen van de actuatoren is gemakkelijk, ook de configuratie is flexibeler. Doordat het programma van actuatoren softwarematig aangepast kan worden, is het mogelijk om eenzelfde actuator eenvoudig voor meerdere toepassingen te gebruiken.

De softwareprogramma’s van actuatoren maken het mogelijk om twee of meerdere actuatoren synchrone bewegingen uit te laten voeren. Hierdoor kunnen grote of extreem zware objecten door meerdere actuatoren in hoogte- en/of positie gebracht worden.

Gasdruk- en gastrekveren bewegen altijd geheel tot de (uit) positie. Actuatoren zijn flexibel en bieden uitkomst op dit gebied, aangezien actuatoren op iedere positie van de slag kunnen worden gestopt. Dit is niet van toepassing op blokkeerbare gasveren

Een gasveer is gebonden aan de hoeveelheid stikstof en de grootte van de cilinder, welke de snelheid van de hoogte/positie verstelling bepalen. Bij een actuator kan door middel van software de snelheid bepaald worden. Ook kan er gewisseld worden tussen diverse voorgeprogrammeerde snelheidsinstellingen.

Voor actuatoren is het ook mogelijk om zelf de juiste actuator te configureren. Onderstaande pagina’s bieden daarnaast ook de optie voor technische ondersteuning en het helpen om CAD/STEP tekeningen te genereren.

Bovenstaande informatie toont aan dat er geen 'beste oplossing' bestaat voor hoogte- en/of positieverstelling.